Een brand in het Saladar van Jávea zorgde dinsdagavond 15 september voor flink wat onrust. Het vuur brak uit bij de Torre del Castillo, vlak bij de Calle Rodas en het Camí de les Moreres. De vlammen bleven uiteindelijk beperkt tot struikgewas en lage begroeiing, maar de locatie was allesbehalve ideaal; woningen en het paintballterrein lagen dichtbij en het gebied ligt aan de kant van het Arenal.
De brand werd om 19.01 uur gemeld. Er kwam meteen een groot hulpverleningsapparaat op gang. Vanuit het park in Dénia werden onder meer zes brandweerlieden, een zware watertankwagen en een zware bosbrandweerwagen ingezet. Daarnaast kwamen drie eenheden van de Bomberos Forestales en een mobiel retén uit de Marina Baixa ter plaatse. Ook Policía Local, Guardia Civil, Protección Civil, Cruz Roja en vrijwilligers van Balcón al Mar hielpen mee.
Rond 20.37 uur werd het vuur gestabiliseerd. Later meldde de gemeente dat de brand onder controle was.
🏠 Paintball en woningen uit voorzorg ontruimd
De situatie werd vooral spannend doordat de brand zich zo dicht bij de bewoonde omgeving bevond.
Het paintballterrein werd preventief ontruimd, evenals enkele woningen in de directe omgeving. Bewoners van de Calle Atenas kregen bovendien het advies om vanwege de rook hun ramen gesloten te houden.
Eén persoon werd door Cruz Roja behandeld wegens rookinhalatie. Er zijn geen berichten over ernstige schade aan woningen of andere gebouwen.
Was dit een ‘bijna-ramp’?
Dat is misschien een wat zwaar woord, maar de brand laat wel zien hoe snel een vegetatiebrand in Jávea een serieus veiligheidsprobleem kan worden.
Het vuur zelf was uiteindelijk relatief beperkt. Er was geen grote bosbrand en de vlammen bereikten de woningen niet.
Maar kijk je naar de ligging, dan is duidelijk waarom de hulpdiensten zo snel en met zoveel materieel hebben opgeschaald. Droge begroeiing, woningen en recreatieve voorzieningen liggen hier dicht bij elkaar. Als het vuur zich verder had verspreid, had de situatie er heel anders uit kunnen zien.
Juist daarom is het belangrijk om onderscheid te maken tussen wat er daadwerkelijk is gebeurd en wat er had kunnen gebeuren.
Het werd geen ramp, maar de locatie maakte een snelle bestrijding wel essentieel.
🚒 En daar komt de discussie over een eigen brandweer weer terug
De brand van dinsdag brengt bovendien een discussie opnieuw naar boven die in Jávea al langer speelt: moet de gemeente het hele jaar door een eigen vaste brandweerbezetting hebben?
Op dit moment valt de brandweerzorg onder het Consorcio Provincial de Bomberos de Alicante. Het belangrijkste brandweerstation voor de omgeving staat in Dénia.
Jávea krijgt tijdens de zomermaanden wel een vast tijdelijk retén. Dit jaar was dat operationeel van 15 juni tot en met 16 september, dagelijks van 10.00 tot 22.00 uur. Het doel daarvan is juist om in de drukke en brandgevaarlijke zomermaanden sneller ter plaatse te kunnen zijn.
Maar dat is dus iets anders dan een permanent, het hele jaar door bemand brandweerstation.
⏱️ Een discussie over minuten
En precies daar zit de kern van de discussie.
Bij een brand telt niet alleen hoeveel brandweerlieden er beschikbaar zijn, maar ook hoe snel zij op de plaats van het incident kunnen komen.
In februari vroeg burgemeester Rosa Cardona de Diputación al om de brandweerbezetting in Jávea uit te breiden naar het hele jaar. Volgens de gemeente gaat het daarbij niet alleen om bosbranden, maar ook om woningbranden, ongevallen en reddingsacties.
De discussie kreeg extra gewicht na de brand in het gebouw Jávea Park, waarbij twee mensen om het leven kwamen. Volgens de berichtgeving van Radio Dénia duurde het toen ongeveer een half uur voordat de brandweer vanuit een ander park arriveerde, omdat het tijdelijke retén in Jávea op dat moment niet operationeel was.
Dat betekent overigens niet dat een permanente post iedere brand of ieder slachtoffer had kunnen voorkomen. Wel maakt het duidelijk waarom aanrijtijd een belangrijk onderdeel van de discussie is.
🌳 Jávea heeft bovendien een bijzonder risicoprofiel
Jávea is geen gewone compacte stad.
Het gemeentelijk grondgebied bestaat uit grote stukken natuur en bos, verspreid liggende woningen, urbanisaties, heuvelachtig terrein en drukke toeristische gebieden.
Daar komt in de zomer een grote hoeveelheid tijdelijke bevolking bij.
De gemeente heeft de afgelopen periode daarom ook geïnvesteerd in andere vormen van brandpreventie. Zo werd deze zomer een nieuw waterreservoir van 500.000 liter aangelegd in Covatelles. Daarmee kunnen naar schatting ongeveer 500 helikopterblusbeurten worden uitgevoerd. Jávea beschikt inmiddels over drie strategische waterreservoirs voor de bestrijding van natuurbranden.
Ook de vrijwillige brandweerorganisatie van Balcón al Mar speelt al jarenlang een belangrijke rol bij het snel signaleren en bestrijden van beginnende branden.
Maar preventie en vrijwilligers zijn iets anders dan een professioneel brandweerteam dat permanent in de gemeente aanwezig is.
🔥 Deze brand was snel voorbij – en dat is precies het punt
De brand van dinsdag werd binnen ongeveer anderhalf uur gestabiliseerd en vervolgens onder controle gebracht.
Dat is goed nieuws.
Maar juist een brand die klein begint en dicht bij woningen staat, laat zien waarom de eerste minuten zo belangrijk zijn.
Daarom gaat de discussie in Jávea inmiddels niet alleen over de vraag óf er brandweer beschikbaar is, maar vooral over de vraag:
Hoe snel moet professionele brandweer in Jávea zelf beschikbaar kunnen zijn, op ieder moment van het jaar?
Dat is een vraag waar de gemeente en de Diputación zich de komende tijd opnieuw over zullen moeten buigen.
Want dinsdagavond liep het goed af.
Maar de ligging van deze brand – tussen begroeiing, woningen en het recreatiegebied richting Arenal – maakte opnieuw duidelijk waarom een snelle eerste inzet in Jávea zo belangrijk is.
